Bürgergeld yerine yeni “Grundsicherung”: Ne değişiyor, ne kalkıyor?

Almanya’da iş arayanlara verilen Bürgergeld yardımı yerine geçecek yeni “Grundsicherung” sistemi Bundestag’da kabul edildi. Reform daha sert yaptırımlar, kira sınırlaması ve daha düşük birikim limitleri getiriyor. Yasanın yürürlüğe girmesi için Bundesrat onayı gerekiyor. Hedef tarih 1 Temmuz 2026.

Almanya’da iş arayanlara verilen sosyal yardım sisteminde önemli bir değişiklik yapıldı. Bundestag, mevcut Bürgergeld sisteminin yerine geçecek yeni “Grundsicherung” reformunu kabul etti.

Yeni düzenleme milyonlarca yardım alıcısını doğrudan etkiliyor. Reformun merkezinde daha sıkı yaptırımlar, kira giderleri için üst sınır ve birikim kurallarının sıkılaştırılması bulunuyor.

Yasanın yürürlüğe girmesi için Bundestag kararının ardından Bundesrat’ın da onay vermesi gerekiyor. Reformun 1 Temmuz 2026’da yürürlüğe girmesi planlanıyor. Ancak uygulamanın Jobcenter’larda teknik hazırlık gerektirmesi nedeniyle tarih kesin değil.

Ne kalkıyor?

Reformla birlikte mevcut Bürgergeld sistemi fiilen sona eriyor ve yerine “Grundsicherung” adı verilen yeni bir düzenleme geliyor.

Bugüne kadar yardımın ilk 12 ayında kira genellikle yüksekliğine bakılmadan karşılanabiliyordu. Yeni düzenleme ile bu uygulama kaldırılıyor ve kira giderleri baştan itibaren belirli sınırlar içinde ödenecek.

Ayrıca mevcut sistemde daha geniş olan kişisel birikim koruması da daraltılıyor.

Ne değişiyor?

Yeni düzenlemeyle Jobcenter randevularına gitmeyenlere yönelik yaptırımlar sertleşiyor.

İki randevu üst üste mazeretsiz kaçırılırsa temel yardım yüzde 30 azaltılacak. Üçüncü randevuya da gidilmezse nakit yardım tamamen kesilebilecek. Kişi bir ay daha Jobcenter ile iletişime geçmezse kira ve ısınma giderlerinin ödenmesi de durdurulabilecek.

İşi reddeden kişiler için de yaptırımlar genişletiliyor. Yeni sistemde bir kişi uygun bir işi reddederse daha önce yaptırım uygulanmış olması şartı aranmadan yardım tamamen kesilebilecek. Bu kesinti bir ila iki ay sürebilecek.

Reform birikim sınırlarını da yeniden belirliyor. Yeni kurala göre yardım alanların korunan birikimi yaşa göre değişecek. 20 yaşına kadar 5 bin euro, 21 ile 40 yaş arasında 10 bin euro, 41 yaşından itibaren 12 bin 500 euro ve 51 yaşından itibaren 15 bin euroya kadar birikim korunacak.

Kira giderleri için de yeni kurallar getiriliyor. Yardım alanların kiraları en fazla bölgesel “uygun kira” sınırının yaklaşık bir buçuk katına kadar karşılanacak.

Ne geliyor?

Parlamentodaki görüşmeler sırasında çocuklu aileler için ek bir istisna düzenlemesi de kabul edildi. Buna göre bazı durumlarda ilk yıl içinde daha yüksek kira giderlerinin karşılanması mümkün olabilecek.

Yeni sistem aynı zamanda iş bulma sürecini hızlandırmayı hedefliyor. Jobcenter’ların başvuru anından itibaren daha aktif iş bulma programları uygulaması planlanıyor. Uzun süre işsiz kalanlar daha sık görüşmelere çağrılacak.

Küçük çocuğu olan ebeveynler için de yeni bir danışmanlık uygulaması getiriliyor. Çocuk 14 aylık olduğunda ebeveynlerin Jobcenter’da danışmanlığa katılması öngörülüyor.

Yasa nasıl yürürlüğe girecek?

Reform 5 Mart 2026’da Bundestag’da kabul edildi. Ancak yasa henüz yürürlüğe girmiş değil.

Yasanın yürürlüğe girmesi için önce Bundesrat’ın onay vermesi gerekiyor. Ardından yasa Federal Cumhurbaşkanı tarafından imzalanacak ve Resmi Gazete’de yayımlanacak.

Planlanan yürürlük tarihi 1 Temmuz 2026 olarak açıklansa da uygulamanın teknik hazırlıkları nedeniyle bu tarih değişebilir.

(Kaynak: RND / dpa / MFM-Redaksiyon: M. Hastürk)