Bremen’de Benzin Fiyatı 2 Euroyu Aştı

Orta Doğu’daki gerilim akaryakıt fiyatlarını yükseltti. Bremen’de bazı istasyonlarda benzinin litre fiyatı 2 avronun üzerine çıktı. Uzmanlar artışın arkasında petrol fiyatı, döviz kuru ve jeopolitik risk beklentilerinin olduğunu belirtiyor.

Fiyat nasıl oluşuyor?
Bremen Üniversitesi’nden ekonomi profesörü Torben Klarl’a göre akaryakıt fiyatı çeşitli unsurlardan oluşuyor. Vergiler ve harçlar nihai fiyatın yaklaşık üçte ikisini oluşturuyor ve uzun vadede sabit kalıyor. Kalan bölüm ise ham petrol fiyatı, döviz kuru, rafineri ve lojistik maliyetleri ile kâr marjlarına göre piyasada belirleniyor. Özellikle petrol fiyatı ile dolar kuru belirleyici rol oynuyor.

Neden hemen artıyor?
Uzmanlara göre piyasa geçmiş maliyetlere değil, gelecekteki tedarik risklerine göre fiyat belirliyor. Şirketlerin daha önce daha ucuza alım yapmış olması fiyat artışını engellemiyor. Yeni sevkiyatın daha pahalı olabileceği beklentisi, fiyatlara hızlı şekilde yansıyor. Klarl bu durumu “jeopolitik risk primi” olarak tanımlıyor.

Hürmüz Boğazı’nın önemi
Dünya genelinde tüketilen petrolün yaklaşık yüzde 20’si Hürmüz Boğazı üzerinden taşınıyor. Bu miktarın yaklaşık üçte biri Çin’e, kalanı Avrupa ve Amerika’ya gidiyor. Uzmanlara göre bölgedeki gerilim uzarsa enflasyon üzerinde de etkiler görülebilir.

Beklentiler ne yönde?
Fiyatların nasıl gelişeceği, çatışmanın süresine bağlı. Kısa süreli bir kriz halinde fiyatların yeniden dengelenmesi mümkün görülüyor. Ancak belirsizlik sürer ya da petrol altyapısı zarar görürse, yüksek fiyatların daha uzun süre devam edebileceği belirtiliyor.

(Kaynak: butenunbinnen / MFM-Redaksiyon: M. Hastürk)