Azerbaycan’dan ve Türkiye Üzerinden Almanya’ya İlk Doğalgaz Akışı Başladı

Almanya, Rusya’ya olan enerji bağımlılığını azaltma hedefi doğrultusunda Azerbaycan’dan ilk kez doğalgaz almaya başladı. Azerbaycan devlet enerji şirketi Socar, Güney Gaz Koridoru üzerinden Almanya ve Avusturya’ya doğalgaz sevkiyatının başladığını açıkladı. Gaz, Transadriatik Boru Hattı aracılığıyla Avrupa’ya ulaştırılıyor. Yeni sevkiyatlarla Azerbaycan gazı ithal eden ülke sayısı 16’ya yükseldi.

Azerbaycan, Güney Gaz Koridoru üzerinden doğalgaz sevkiyatını genişleterek ilk kez Almanya’ya gaz göndermeye başladı. Azerbaycan’ın devlet enerji şirketi Socar, gaz akışının İtalya üzerinden Avusturya ve Almanya’ya ulaştığını duyurdu.

Doğalgaz, Yunanistan–Türkiye sınırından başlayarak Yunanistan ve Arnavutluk üzerinden İtalya’ya uzanan Transadriatik Boru Hattı aracılığıyla taşınıyor. Buradan Avrupa’nın kuzeyine yönlendirilen gaz, Almanya’daki depolama ve dağıtım sistemlerine entegre ediliyor.

Yeni sevkiyatlar, Avrupa’nın Rusya’nın Ukrayna’yı işgalinin ardından hız verdiği enerji çeşitlendirme politikasının bir parçası olarak değerlendiriliyor.

Almanya ile 10 Yıllık Anlaşma

Socar, Haziran ayında Almanya merkezli enerji şirketi Sefe ile 10 yıllık bir tedarik anlaşması imzalamıştı. Anlaşma kapsamında Almanya’ya yılda 1,5 milyar metreküp doğalgaz sevk edilmesi öngörülüyor. Sefe, 2022’deki enerji krizinde Alman devleti tarafından kurtarılan eski Gazprom Germania’nın devamı niteliğinde.

Avusturya’ya ise yılda bir milyar metreküpe kadar gaz sevkiyatı planlanıyor. Azerbaycan’ın 2025 yılında Avrupa’ya yaptığı toplam doğalgaz ihracatı 12,8 milyar metreküp olarak açıklandı.

TAP Kapasitesi Sınırlayıcı Unsur

Uzmanlara göre Azerbaycan’ın Avrupa’ya daha fazla gaz gönderebilmesi, boru hattı altyapısının genişletilmesine bağlı. Özellikle TAP’ın kapasitesinin artırılması için yeni yatırımlar gerekiyor. Aksi halde sevkiyat artışı sınırlı kalacak.

Öte yandan bazı sivil toplum kuruluşları, Azerbaycan gazı üzerinden dolaylı Rus gazı riski konusunda uyarılarda bulunuyor. Bu iddialar, Avrupa’nın enerji denetim mekanizmalarının önemini yeniden gündeme taşıyor.

TAP’a Gaz Nereden ve Nasıl Ulaşıyor?

Transadriatik Boru Hattı’na giren doğalgazın kaynağı, Azerbaycan’ın Hazar Denizi’ndeki Şah Deniz doğalgaz sahasıdır. Gazın izlediği güzergâh şu şekilde ilerler:

Azerbaycan’da üretilen gaz önce Güney Kafkasya Boru Hattı ile Gürcistan üzerinden Türkiye’ye taşınır.

Türkiye içinde Trans Anadolu Doğalgaz Boru Hattı (TANAP) boyunca batıya doğru ilerler.

Türkiye–Yunanistan sınırında TANAP’tan ayrılan gaz, Transadriatik Boru Hattı’na girer.

TAP üzerinden Yunanistan, Arnavutluk ve Adriyatik Denizi geçilerek İtalya’ya ulaşır.
İtalya’dan itibaren gaz, Avrupa iç iletim hatlarıyla Avusturya ve Almanya’ya yönlendirilir.

Bu yapı, Rusya dışındaki kaynaklardan Avrupa’ya doğalgaz ulaştırmayı hedefleyen Güney Gaz Koridoru’nun omurgasını oluşturuyor.

Kaynak: Spiegel, ZDFHeute, Bild / MFM-Redaksiyon: M. Hastürk)